Có Một Mùa Thu Hà Nội Gói Trọn Trong Từng Món Ngon

Hà Nội những ngày này tiết trời mát dịu, có khi còn se se lạnh. Từ sáng sớm, mẹ tôi đã lục đục tìm những chiếc áo tay dài để khoác vội, có lẽ gió heo may đã về. Còn tôi, dường như muốn nuông chiều bản thân thêm tí nữa nên cứ cuộn tròn mình trong chiếc chăn ấm, lim dim nhìn ra ngoài cửa sổ, nơi có những chiếc lá vàng đã nhẹ nhè rơi vào hư không. Hình như thu đã về!

Ấy thế mà sự tĩnh lặng dường như đã bị “đánh thức” bởi những âm thanh đặc trưng của các cô, các bà: “Ai xôi khúc nóng không”, “Cốm mới đây! Cốm vừa dẻo, vừa thơm đây”… Dậy thôi, xuống phố để tận hưởng bầu không khí se lạnh, bước đi trên những con đường đầy lá rụng và nhất là phải thưởng thức những món ngon làm nên mùa thu Hà Nội, tôi tự nhủ!

Hà Nội sáng nay, nắng vàng hanh hao!(Nguồn: Internet)

Và có lẽ, một trong những món ăn nhất định phải thử khi đến Hà Nội trong mùa này đó chính là cốm. Nhắc đến cốm, người ta có thể ăn vậy thôi hoặc là sử dụng như một nguyên liệu chế biến nên những món ngon như chả cốm, xôi cốm, kem cốm, bánh cốm…

Với những người con Hà Nội, cốm không chỉ đơn giản là thức ăn, mà nó như một chiếc cầu nối để gắn kết hiện tại và quá khứ, đưa người ta về những hoài niệm của một thời đã xa. Trong kí ức của tôi, những ngày thu, Hà thành không chỉ có mùi thơm của hoa sữa mà còn mùi hương của lúa nếp mới, của “cốm sữa vỉa hè”.

Vô số các món ăn ngon được làm nên từ cốm. (Nguồn: Intetnet)

Ngày ấy, bọn trẻ con chúng tôi cứ chực chờ sẵn đầu ngõ nhỏ, khi nào thấy các cô, các bà với đôi quang gánh và tiếng rao bán cốm đặc trưng sẽ chạy ngay vào nhà, gọi mẹ ra mua. Cô bán hàng kể rằng, để có những hạt cốm ngon phải lựa những bông lúa nếp cái hoa vàng căng tròn, chắc mẩy.

Với trẻ con bọn tôi, thực ra cũng chẳng quan tâm lắm tới cách làm, thứ thu hút nhất chính là những gói cốm được bọc trong lá sen già, buộc bằng sợi rơm vàng óng. Khi mở lớp cốm ra, mùi thơm thoang thoảng, màu xanh dịu nhẹ nhìn không cũng đã thấy thòm thèm. Chẳng cần cầu kỳ, chúng tôi nhúm một chút nhỏ bỏ vào miệng, từ từ nhẫn nha cái vị mềm, thơm, ngọt đầy ma mị của cốm.

Cốm không chỉ đơn giản là thức ăn, mà nó như một chiếc cầu nối để gắn kết hiện tại và quá khứ, đưa người ta về những hoài niệm của một thời đã xa. (Nguồn: Internet)

Khác với bọn trẻ, ông bà tôi lại thường hay ăn cốm cùng với chuối tiêu hay quả hồng chín mọng. Trong tiết trời lành lạnh, bên bình trà nóng và gói cốm mới, ông bà cứ thế kể cho nhau nghe những câu chuyện thời đã xa.

Người ta bảo rằng, người Hà thành rất sành ăn bởi từ một loại nguyên liệu đầu vào là có thể chế biến vô số món ngon, thanh tao những lại hấp dẫn đến lạ. Ngày ấy, mỗi khi tan học, chúng tôi lại tụm năm tụm ba bên món cốm xào ở Hàng Điếu. Cái dẻo thơm, ngọt ngào pha lẫn vị bùi béo, thơm ngậy, cốm xào “lấy lòng” thực khách không biết tự khi nào.

Món thạch cốm mới lạ thơm ngon. (Ảnh: Internet)

Trong vô số món ăn được làm từ loại nguyên liệu này, đối với tôi, bánh chưng cốm vẫn là món “quốc hồn quốc túy”. Để làm nên món ăn này, ông bà tôi đã phải trải qua nhiều công đoạn tỉ mĩ bởi cốm dễ thấm nước, khó tạo thành cao. Ông kể cái khó của bánh chưng cốm là làm cách nào nấu chín nhân bánh nhưng hạt cốm không bị biến dạng. Mỗi khi cầm chiếc bánh chưng cốm cao thành, rền, cắn một miếng thịt ngấm vào từng thớ bánh, kết hợp với nhân đỗ sáng vàng thì chúng tôi cũng phải gật gù công nhận: đây là tác phẩm nghệ thuật.

Cuối tháng 8, đầu tháng 9, khi gió heo may tràn về cũng là thời điểm lá sấu trải thảm vàng trên những con đường. Cùng lúc ấy, quả sấu bắt đầu chín với một màu vàng ươm, dịu dàng nhưng rất đổi thanh tao. Trong mắt những cô cậu học trò như bọn tôi khi ấy, sấu chín là mùa được mong đợi nhất năm. Chẳng cần cầu kỳ hoa mỹ, lựa những chọn quả sấu chín già đanh, tứa mật vàng, gọt vỏ, cắt xoáy chấm một chút muối, bỏ vào mồm và nhai rau ráu. Chao ơi, cái vị ngòn ngọt, giòn giòn, chua chua, mằn mặn của món ăn vặt này ngon không tả nổi.

Từ sấu người ta có thể làm vô số các món ngon. (Nguồn: Internet)

Sự hấp dẫn của những quả sấu chín không chỉ dừng lại ở vị chua ngọt mà còn hương thơm đặc trưng của nó. Khi bước chân dưới những hàng sấu già với lá vàng trải thảm dưới chân, mùi thơm nhè nhẹ của sấu chín, thì không ai bảo ai, chúng tôi cùng gật gù công nhận, ừ mùa thu Hà Nội về thật rồi! Chính vì vậy, những người con xa quê, những người “lỡ kết” vùng đất này, cứ mỗi độ thu sang lại mang mác nhớ những hàng sấu già lặng lẽ giữa phố thị ồn ào.

Trong tiết trời dịu mát của mùa thu Hà Nội, bạn cũng đừng quên thưởng thức một bát bánh đúc nóng nhé. Món ăn này được làm từ bột gạo, keo lại thành một thể thống nhất, sền sệt, dính với nhau. Khi ăn, người bán hàng sẽ múc ra những bát bánh còn nóng hôi hổi, thêm nước chấm, thịt băm mộc nhĩ, hành phi và rau mùi. Đơn giản vậy đó nhưng tất cả các nguyên liệu lại hòa quyện tạo thành một hương vị không lẫn vào đâu được.

Bánh đúc nóng. (Nguồn: Được cung cấp)

Hà Nội nhiều hàng quán, cũng bán món bánh đúc nóng nhưng một nơi lại là mỗi công thức chế biến khác nhau. Thế nhưng, dù làm theo cách nào đi chăng nữa, cứ vào tiết trời sang thu, hàng quán nào cũng đông nghịt người. Cầm chén bánh đúc nóng trên tay, mọi mệt mỏi bon chen đời thường dường như dẹp qua một bên bởi chỉ cần hít hương thơm của nó thì chiếc dạ dày của bạn sẽ trở nên huyên náo rộn ràng.

Cũng ấm nóng, thơm ngon, cực hợp khi thưởng thức trong tiết trời Hà thành sang thu đó chính là cháo sườn. Cô bạn tôi, người miền Nam, khi nào ra Hà Nội chơi cũng phải đến quán cháo sườn non ở ngõ Huyện (đường Lý Quốc Sư) để thưởng thức bằng được món ăn này. Bạn bảo, trong Nam, người ta nấu cháo còn nguyên hạt gạo, nhiều nước nhưng cháo ở đây khác  hẳn. Cháo ngon phải sền sệt, có hàng lại nấu thêm với huyết tạo thành màu đặc trưng. Một bát cháo sườn nghi ngút khói, thêm ruốc, ớt bột, bánh quẩy là một sự kết hợp quá tuyệt vời.

Món cháo sườn. (Nguồn Internet)

Vạn Món Ngon Từ Những Cánh HoaTiết trời xe lạnh của trời thu Hà Nội cũng báo hiệu một mùa rươi đã về. Khắp các phố phường, những người bán rươi tươi lại lặn lội từng góc nhỏ để “đánh thức” những thực khách đã chờ một năm qua.

Với những người lần đầu thấy loài này, không hiếm người phải thốt lên “eo ôi, sợ thế”. Thế nhưng, với những người sành ăn, đây quả thực là một món ăn đậm đà hương vị, thơm ngon bổ dưỡng chỉ có khi thu về.

Cách chế biến món ăn này không khó. Rươi tươi được mua về rửa sạch rồi chần qua nước nóng già cho rụng bớt chân hoặc để tươi, sau đó, nó có thể làm thành vô số món ngon như chả rươi, mắm rươi, kho, hấp, xào với củ niễng… Tuy nhiên, món được người Hà Nội được ưa chuộng nhất vẫn là chả rươi. Khi đến Hà thành, muốn thưởng thức chả rươi ngon, đúng điệu, bạn có thể đến những địa điểm như phố Hàng Rươi, Lò Đúc, Hàng Chai…

Nhiều người bảo rằng, mùa thu Hà Nội đẹp tựa như một cô gái tuổi trăng tròn với nét dịu dàng e ấp nhưng lại vô cùng quyến rũ. Nếu có dịp khi đến với vùng đất này, bạn hãy từ mình “lạc bước” quanh những con phố nhỏ để cảm nhận một Hà Nội sang thu với đủ sắc, hương, vị và cả những món ngon đặc trưng nhé!

Bài: Thi Thi

Theo Éternité Việt Nam